Category Archives: IKT

Denne kategorien innheld, som namnet kanskje fortel, ting som tek føre seg IKT-spørsmål.

Virus i det offentlege

Januar månad har vore prega av influensa på fleire frontar. Google svarar med 109 artiklar som inneheld ordet “influensa”, og det berre i løpet av den siste månaden. (Til samanlikning gjev ordet “finanskrise” 492 treff medan “snåsamannen” ender på 287.) Ærleg talt må eg seie at eg er temmeleg lei alt dette. Men folk har vondt for å læra! Når influensaen breier om seg, er det normalt å ta førehandsreglar. Eldre folk vert oppmoda om å ta influensavaksine, medan det på arbeidsplassen kanskje dukkar opp desinfiserande væsker slik at ein kan unngå smitte!

Det er kun litt over ei veke sidan sist eg skreiv om dataviruset “Conficker” og korleis Rogaland fylkeskommune vart tekne med buksene nede midtvinters. Fredag (30/01/09) denne veka kunne NTB melde at også Nord-Trøndelag hadde vorte råka av virus. Det same viruset. Ein kan undra seg om fylkeskommunane kommuniserer.

Informasjonssjef i Nord-Trøndelag fylkeskommune seier til NTB at dei var “så godt beskyttet som de trodde var mulig i forkant av angrepet.” Eit underleg utsagn med tanke på at viruset faktisk slo ut 6500 datamaskinar. Hadde ein vore så godt sikra som mogleg mot viruset, ville ein kanskje sett inn ei av dei mange løysingane mot viruset som finst! Men likevel vert ein altså råka.

Kor mykje kroner og øre ein nyttar i året på å reparera system etter at dei har vorte infisert av virus finst det kanskje tal på? Det hadde uansett vore interessant å sett ei oversikt over dette og samanlikna med ein overgang til eit gratis operativsystem som til dømes Ubuntu/Linux Mint/OpenSuSE/Skulelinux/Fedora/Debian/Mandriva eller liknande.

Kva er digital kompetanse?

Aftenbladet sine presser går varme om dagen med nyhenda om at bortimot heile det offentlege Rogaland har vorte tvungne i kne av dataviruset downadup.

Hissig virus i omløp

Datavirus har angrepet sykehusene

Nå ramme dataviruset skolene

Det som er litt ironisk i det heile, er at det er nettopp i denne sektoren det skjer.Altså ein stad der digital kompetanse strengt tatt burde vera godt utbreidd…i alle fall med tanke på at samtlege vidaregåande elevar no har eigen berbar.

Eg er diverre redd for at ein har teke alt for lett på nettopp den digitale kompetansen. Inntrykket mitt er at folk flest ikkje tenkje spesielt mykje over korleis ein skal handtera ei datamaskin og innhaldet på han. Overflodsamfunnet, og bruk og kast-mentaliteten har og breidd seg til den digitale verda. Ein lastar ned det som er kult, utan å tenkje over ulempene med slik lite gjennomtenkt bruk av datamaskina si.

Sjølvsagt er ikkje dette noko som gjeld alle, men om eg hadde vorte beden om å gje eit anslag på kor stor del av til dømes dei vidaregåande elevane no til dags som strengt tatt ikkje burde ha fått hendene i ei datamaskin, trur eg nok at eg hadde havna på ca 80%. Bakgrunnen for nettopp dette er kor lite dei kan om, og til dagleg reflekterer over trygg bruk og det ein kallar nettikette.

Om tenergudane er med meg, så er videoen her tilgjengelag att når eg publiserer dette innlegget.  Sjekk ut SAFT-online sin video om virus!

Twitter slår til igjen

Då eg kom inn dørene etter å ha vore på møbbeljakt rundt omkring i Sandnes, fekk eg akkurat med meg nyhendene på NRK. Hovudsaka var sjølvsagt innsettinga av Barack H. Obama.

Tradisjonen tru avsa den nyvalde presidenten ei eid med handa på ein anna tåleg kjent president sin bibel. I innslaget på Dagsrevyen kunne det verke som om Obama ikkje var heilt stø i edsavseiinga.

Eg søkte på “obama” på Twitter, og der kunne dojogrl fortelje meg at det ikkje var Barack Hussein Obama som gjorde feil, men derimot høgsterettsjustitiarius John Roberts som stod for feilen.

Obama blir svergd inn

Også Viggo Johansen og Geir Lundestad var og av den oppfattinga at Obama og Roberts gjorde feil.

Wall Street Journal skriv følgjande;

Chief Justice John Roberts swore in Mr. Obama with a slight stumble over the wording of the oath of office, a stumble Mr. Obama repeated. The oath includes the phrase “that I will faithfully execute the office of president of the United States” but Chief Justice Roberts didn’t say “faithfully” until after saying “president of the United States.”

Mr. Obama apparently realized that something was out of order. Chief Justice Roberts then repeated the phrase correctly, putting “faithfully” in the right place after execute: “faithfully the office of president of the United States.” – WSJ

Poenget er uansett…dette var fyrst oppdaga av ein person som var på Twitter. Og det var tilgjengeleg for meg utan å gå gjennom ein eller annen filtrerande redaksjon!

TBN

Twitter Broadcasting Network kunne det mest ha vore kalla. I kveld styrta/krasjlanda eit fly i Hudsonelva i New York. Dagbladet har sjølvsagt teke tak i saka. Morgondagens avisar kjem vel til å ha eit fly på framsida vil eg tru.

Men som også andre har fått med seg (jf. kommentarar under artikkelen eg har lenka til over her), så er kanskje ikkje Dagbladet og andre tradisjonelle nyhendeformidlarar lenger det som er fyrste og beste stoppestad for folk med litt over middels teft for det BBC kallar breaking news.

Sidan eg starta å skrive dette innlegget har det dukka opp 329 nye “kvitter” på Twitter …retting: 345, som omhandlar flykrasjet. Siste oppdatering: 365.

Og det fyrste biletet dukka og opp på Twitter då Janis Krums la ut eit bilete som no vert bombadert med treff frå heile verda, og følgeleg har litt problem med å verte lasta inn i min nettlesar her. Andre har heldigvis teke seg bryet med å leggja det på ei anna datamaskin.

Slik såg nettlesaren min ut etter å ha gjort eit søk der. Og no er det kome 603 oppdateringar sidan då…som vel er ein 5-10 minutt sidan. Snakk om brennheite oppdateringar…
Twitter Broadcasting Network

Digitale grunnskulelærarar?

I det siste har eg leita opp og ned, att og fram, og litt i vinkel og på nettet etter lærarar i grunnskulen som ynskjer å ta steget ut i den digitale verda. Det er ikkje langt i frå at det er som å stikka nåla i ein høystakk.

Det som derimot synest å vera uhorvelege mengder av, er norsklærarar på vidaregåande skulenivå. Av og til undrar eg mest om eg har havna på feil skulenivå, for det teiknar jo til at det er på vidaregåande alt det spanande skjer.

Men enn så lenge sullar eg rundt i mi eiga vesle lærarverd og gjer det eg kan for å skaffa mine små håpefulle eit godt grunnlag for den vidare skulegangen, og deriblandt med å nytte digitale verkty som Google Docs og Gmail. (Foreløpig)

Eg saknar kontakt med andre grunnskulelærarar som ynskjer å ta skulekvardagen over i det digitale, så er du ein slik “galning” kan du godt leggje att eit pip.

Godt nytt år og Twitter som arbeidsformidlar

Twitter har i den seinare tid vore ganske så hot couture. Å twittra stiller kanskje i toppen av popularitetsstigen som eit av dei nye verba som dukka opp i 2008.

Twittertenesta har til tider vist seg å vera tidlegare ute med å formidla nyhende enn det veletablerte nyhendeformidlarar har klart.

Dagbladet skriv om 2008 som året du viste ansikt på nettet.

2008 var også året det ga stadig mindre mening å være anonym på nett. Det sosiale nettet handler jo nettopp om å vise ansikt, om å dele deg, ditt og dine med andre. Anonymitet er både et gode og en selvsagt rettighet i noen sammenhenger, men i 2008 viste stadig flere ansikt.

Det er jo ein viss substans i dette, men det er endå nokre steg å ta før ein har kome opp den digitale trappa og kan stå med beina godt planta i internettvevet. Ikkje minst merkar eg det i mi eiga lokale blekke på nett, Sirdølen. Her er det to ting som står klart for meg;

  • Andelen anonyme personar som skriv kommentarar har minka drastisk.
  • Det har dukka opp mange “nye” skribentar i forumet.

Likevel er eg veldig klar over at det endå er uhorveleg mange som kun er konsumentar av det innhaldet som Sirdølen og andre lokale aktørar leverer. Men med eit nytt år kjem også nye moglegheiter, så det er berre å kryssa fingrane og vinke alle med.

I høve til Twitter kom eg over siste knopp på treet her i stad. Nottingham by i England har teke arbeidsformidlinga til Twitterarenaen. Nyskapande og spanande spør du meg!

Så skulle du få lyst til å delta meir aktivt i nettdebatten er det berre å ta turen til twitter.com og laga deg ein profil der.

[youtube:v=ddO9idmax0o]

Eg er sjølvsagt allereie på twitter.

Og med dette ynskjer eg alle lesarar av min kjære blogg eit godt nytt år og møter det nye året med fylgjande sitat av James Agate:

…tolerate fools more gladly, provided this does not encourage them to take up more of my time.

Gullhår i rumpa

Eg drog avgarde i dag for å henta juletre til heimen. Det er eit stykke, så eg tok bilen. Då eg kom fra, parkerte eg bilen på andre sida av vegen og gjekk over hovudvegen for å leita etter årets offergåve til julestemninga. Eg blinka meg ut eit ganske kjapt, og tok det nøgd i handa for å gå attende til bilen og køyra heim.

Men bilen stod ikkje lenger der eg hadde parkert han. Haka fall nok nokre centimeter, og auga leitte febrilsk etter min gamle compadre. Nokre nervepirrande brøkdelssekund seinare fann eg han att…50 meter lenger ned, på andre sida av av parkeringsplassen og berre 2 meter frå skrenten ned mot grøft og hovudveg.

Etterpå stakk eg innom fyrste utsalgsstad for Lotto og kjøpte meg tre bongar! God jul og godt nytt år…

Driving home for Christmas

Oppskrytt digital lesing

Som han gjorde det mot Marita Aksnes, slo også overksrifta til Stavanger Aftenblad mot meg her i går. Skjermlesing stresser hjernen. Som lærar, og ein i hovudsak digital lesar, stiller eg meg skeptisk til utsegn om at ein skulle lære mindre av å lese på skjerm enn av å lese i ei bok.

…lesing på skjerm gir en ny form for orientering. Leseren mister helheten og deler av det fysiske aspektet. Boka har en fysisk substans som gir en annen ro. Teksten beveger seg ikke i forhold til mediet på papir. Det gjør den på skjermen. [UiS]

Thomas Misund Hansen skriv i sin kommentar til artikkelen på Aftenbladet sine vevsider at mennesket ikkje tenkjer lineært, slik til dømes ei bok er skriven. Prosessen med å få til ei bok er vel desto meir av ein alineær prosess, der ein går fram og attende i teksten for å endra på han. No har riktignok ikkje eg skrive noko bok, men eg vel å tru at det er slik det foregår. Eg trur difor ikkje at å lesa på ein skjerm krev så mykje endring i leseorienteringa. Det som derimot kan by på utfordringar for ein lesar er vel all reklamen og andre forstyrrande element som er rundt teksten. Men dette er jo ikkje akkurat nytt om ein har slått opp ei avis eller eit vekeblad i den seinare tid?

Det skremer meg eigentleg litt at ein kan koma med utsagn over om at “teksten beveger seg ikke i forhold til mediet på papir. Det gjør den på skjermen.” Tekstforfattaren kan ikkje ha særleg store lese og skrivevanskar! Er det noko ein får høyra om nettopp individ med dysleksi, så er det jo nettop det at teksten flyt saman. Og eg har vondt for å tru at Anne Mangen, forfattaren av Aftenbladets artikkel, nokon sinne har lese ei bok eller ein artikkel i fullskjermvisning på ei datamaskin. Om ein plent vil det, er det jo ikkje noko problem å få ei og ei side på skjermen utan at det er andre ting rundt. Navigeringa til neste side inneber då å trykke på ein knapp! Samanliknar ein med ei bok, kan det jo av og til vera vanskelig å ble om til neste side om ein har litt tynne blad i boka.

Sitatet over nemner også noko om en fysisk substans som gir en annen ro”. Denne fysiske substansen verker for meg å vera ganske svevande. Er det vekta av boka i hendene ho tenkjer på, eller er det sjølve det å fysisk ta tak i eit ark og blad om til neste side? Om det er det fyrstnemnde, så kan vel vekta av ein berbar datamaskin vera like tung som ei bok. Er det derimot det siste, kan eg i alle fall for eigen del seia det at eg ikkje opplever merkbart større læring av om eg må bla eller ei. Det kan jo tenkjast at Mangen tenkjer på dei trykte bokstavane også, men verkeleg fysisk substans får vel ikkje bokstavane før ein trykkjer dei i blindeskrift!

Og ein har jo lydbøker no. Det vil sei…ein har hatt dei i nokre år…på kassett. Kanskje på LP før den tid, og kva veit eg, kanskje hadde ein voksspolar med lydbøker før det igjen? Poenget er; gjev lydbøker mindre læring enn skrivne bøker berre fordi dei er berre lyd?

Det er vel fleire enn underteikna som har kjend auga verte tyngre og tyngre av å sittje å lese det som ikkje alltid er like sprudlande pensumlitteratur. Nokre nyttar til og med bøker for å få sove på nettene! Kva signal gjev dette om bøker? Jo, at ein vert trøytt av å lesa. Det er vel ei kjennsgjerning at god læring sjeldan føregår når ein er trøytt!

Me har etterkvart vorte ein del personar på denne jorda. Og det er nå ein gong slik at ikkje alle er like. Me har blinde, døve, folk som har dysleksi, folk som ser dårleg, folk som ikkje er i stand til å lesa tekst på vanleg kvit bakgrunn og tru det eller ei, men det finst folk som les betre på ein skjerm enn i ei bok. Trur eg. Hovudpoenget er vel at om ein skal læra noko, så må ein tykkja at det ein les er interessant. Slik sett fungerer forskinga til Anne Mangen perfekt for meg, sjølv om eg les han på ein skjerm.

Kålla åt broderfolket

Ironien ligg tjukt utanpå. Øystein Johannessen blogga alt rundt juletider i fjor om at svenskane kikkar over grensa til Noreg. Heldigvis var han også påpasseleg med å nemna at me ikkje må gløyma å sjå på kva svenskane finn på. For broderfolket har noko som ikke me har…eit høveleg system der ein kan finna gode ressursar på nettet alt etter tema. Dei er i det heile teke langt framme når det gjeld IKT synest det som.

Eg undrar meg litt over om det verkeleg er satsing på skulen og IKT me held på med her til lands, når det som skil gode moglegheitar for pedagogisk opplæring på og med IKT, er firkanta byråkratar og reglar i kommunenoreg! Eit døme frå røynda;

Eg slit med å få 26 datamaskinar på nett samtidig. Eg har 26 elevar. Eg har oppretta 26 Gmail-kontoar til desse, og dei er allereie i god gang med å læra seg korleis dei nyttar seg av dette nye vektyget. Ein elev kunne mellom anna fortelje meg dette i ein nettpratsamtale eg hadde med han inne på Gmail:

Elev: det e konge me gmail

Slikt varmar. Det som derimot ikkje varmar er når eg vert sittjande å feilsøka og oppdatera datamaskinane i to skuletimar medan elevane gong på gong på gong på gong spør meg om eg kan hjelpa dei med å koma inn på maskina. Ein skulle tru auga dei limte på julekorta her om dagen var deira eigne, for eg sit jo midt i ein haug med maskinar som eg allereie slit med å rekkje over før dei to datatimane dei eigentleg skulle ha er over.

Det er trist at alt strandar på sikkerhet og ein manglande trådlaus router til nokre hundre kroner. Ein kan sjølvsagt ikkje ha ope trådlaust nett av ein eller annan grunn. Og ein kan heller ikkje har kva slags trådlaus routar. Nei…ein spesiell må det vera! Ein som kostar så mykje at ikkje ein gong høver inn på ynskjelista til skulen på denne sida av 2010. Satse på skulen??

Men attende til kva svenskane gjer. I dag leverte Foxit Reader meg fylgjande lenkje. Sebran frå Wartoft Software. Marianne Wartoft er ein programutviklar som sidan 1995 har utvikla pedagogisk programvare. Fyrst som shareware, men etterhvert har ho gjort alle programma sine gratis! Det beste av alt er at til dømes Sebran er tilgjengeleg på norsk og. Og dette må me altså til Sverige for å finna?

I tillegg kom eg også over ei fantastisk kjelde til pedagogisk digitalt materiale. Länkskafferiet er jo som ein formel 1-bil å rekna i høve til vår eigen Fiat Punto…eller skolenettet.no som dei i Utdanningsdepartementet har velt å kalla det. Nei Solhjell…her må du kasta sølvpussekluten og ta fram ein skikkeleg skureklut. For det trengs ein oppvask av solide dimensjonar! Og eg har løysinga for 26 av desse håpefulle. Det er berre det at dersom dei skal få merka noko til denne satsinga før dei vaknar opp att frå russefylla, så treng eg nok hjelp frå oven.

Nostalgia

Då eg var heimom ein tur i helga gjekk eg skulle leita fram nokre gamle skulebøker som eg tenkte eg skulle visa desse små håpefulle anno 2008. Dei har jo mykje å gjera med 5 glosar kvar veke! Eg fann gloseboka mi…i snitt 10 på kvar prøve. Det skulle stoppa klaginga frå nokon og ein kvar.

Men i same sjølvsnikkerte kassen fann eg og ein perm. I den fann eg dokumentasjonen frå min alle fyrste PC. (Om ein ser bort frå Commodore 64’en som eg kjøpte på Klepp etter å ha kikka i ein annonse i Stavanger Aftenblad). Det var herlig lesing for eit gamalt data-hjarte. Det var i den tida CD-rom måtte kjøpast som ekstrautstyr, og Windows 95 var Microsoft sitt flaggskip. Og de beste var at eg hadde god plass att på min 170 MB store harddisk etter å ha installert han og.

Traileren til RobRoy var mitt fyrste møte med video på PC. Han låg som ekstramateriale på Windows 95-oppgraderinga. Sjeldan har vel video vore så spanande nokon gong. No til dags har han derimot vorte redusert til berre ein Youtube-vidoe i mengda;

[youtube:v=w0-2kzujLA8]

Men papira eg skreiv ut på min gode, gamle grå skrivar (som eg har gløymt namnet på no)…ja dei fortel om ei forjetta tid!